ABD’nin satranç taşlarının değeri

Satranç’ta her taşın rakamsal karşılığı olan bir değeri vardır. Piyonlar 1, atlar 3, filler 3, kaleler 5 ve vezir 9 puan değerindedir.

Ancak oyunun sonunda taşların değeri değişir. Örneğin kale 6 puana yükselir ama at ve fil 2,5 puana düşer. Oyun ortasında mı? Merkeze yerleşen piyonlar oyun ortasında değer kazanır; 1,5 puan olur.

Bu girişi ABD’nin Ortadoğu’daki satranç taşlarının değerini anlayabilmek için yaptık. Açalım:

ABD’nin her piyonu aynı değerde değildir. ABD’nin oyun başında feda edebileceği piyonları ile oyun ortasında merkeze yerleştirmeyi ve oyun sonuna taşıyabileceği piyonları aynı değerde değildir.

Feda edebileceği türden piyonlar taktik piyonlardır, merkeze yerleşenler yarı-stratejik ve oyun sonunu görebilecek piyonlar da stratejik piyonlardır.

Suriye’de yaşananları bu gerçeği görmeden analiz edemeyiz!

PKK STRATEJİK, AKP TAKTİK PİYON

Dün de belirttik: ABD IŞİD üzerinden belirlediği Ortadoğu hedefleri için 3 yıllık değil, gerçekte 30 yıllık planlamalar yapıyor. Bu planlamalar dahilinde de araçlarını stratejik ve taktik konumlarına göre sıralamakta ve bazen karşı karşıya getirmektedir. (Kuşkusuz planlama başka, gerçekleşebilmesi başkadır.)

Kobani’de de böyle oldu; piyonlar arası savaş değil, piyon fedası ile satranç tahtasının merkezi hedeflendi. O merkezdeki beyaz kare PKK-PYD’yi bölgesel aktör haline getirmek, siyah kare de Türkiye’yi koridor planına lehimlemekti!

ABD o siyah kareyi piyon fedası ve piyon takasları yaparak aldı. AKP’ye Türkiye üzerinden peşmerge koridoru açtırdı, TSK’yi Eğit-Donat programına mecbur etti. Kısacası Ankara’yı koridora karşı çıkarken koridora mahkum etti.

AMERİKAN KORİDORU

Şimdi Tel Abyad’da da aynı durumu yaşıyoruz. ABD Tel Abyad’ı IŞİD’in elinden “kurtarıp” PKK-PYD’ye teslim ederek, PKK’nin Kobani ve Cizire kantonlarını birleştirmiş oluyor; Kürt Koridorunu, Rafet Ballı’nın daha doğru ifadesiyle Amerikan Koridoru’nu geliştirmiş oluyor.

Ankara mı? AKP’nin yayın organlarına bakılırsa Ankara’nın itirazları var. Hatta Bakanlar Kurulu’nda BOP haritalarının masaya yatırıldığı, askerlerin bakanlara tehlikeyi o haritalarla anlattığı belirtiliyor.

Ya Erdoğan, ya BOP eşbaşkanı? O da BOP haritlarına karşı mı? Havuz medyasının “koridor” haberlerinden bu sonucu çıkarabilir miyiz? Kısmen evet.

Ama fotoğraf çekmekten öteye gidebilmeli ve tabloyu nedenleriyle birlikte ele alarak gerçekten aydınlatmalıyız. Aksi taktirde AKP-Cemaat çatışmasındaki gibi “suç ortaklığını” es geçen yanlış bir eğilim gelişir. Bu da Erdoğan‘ın pozisyonunu sağlamlaştırmasına olanak sağlayan etkenlerden biri olur.

PKK PUAN KAZANDI, AKP-KDP PUAN KAYBETTİ

Bu konuya derinlemesine inceleyeceğiz; AKP’deki güç kaybının AKP içi aktörlerin yönelimlerini nasıl etkiledeğini de araştıracağız. Şimdilik şu kadarını söyleyelim: ABD oyun ortasındadır ve taşları yeniden puanlamaktadır. Merkeze yaklaşanlar puan kazanmaktar, merkezden uzaklaşanlar ise puan kaybetmektedir.

Somut söyleyelim: Erdoğan Ağustos 2012 öncesinde Suriye konusunda ABD’nin bölgesel aktörü iken, Ayn el Arap’la (Kobani) birlikte bu değişti ve bölgesel aktörlük mertebesine PKK-PYD çıktı; PKK stratejik aktör haline gelirken, AKP taktik aktör mertebesine geriledi. PKK başat güç haline gelmeye ve hatta Barzani‘nin KDP’sinden daha fazla değerli olmaya başladı.

AKP ile PKK ve PKK ile KDP arasındaki çelişmelerle AKP ile KDP arasındaki yakınlaşma, oyun ortasındaki yeni puanlamanın sonucudur. PKK lideri Duran Kalkan‘ın dün yaptığı “PKK ile KDP arasındaki ilişkiler bitti” ilanını ve havuz medyasının koridor haberlerini bu bağlamda ele almalıyız.

Mehmet Ali Güller
Aydınlık Gazetesi
17 Haziran 2015

Reklamlar
  1. Yorum bırakın

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: