Pentagon’un bütçesi neden arttı?

Dış politikada en önemli araç, ekonomidir. Büyük bir ekonomi, aynı zamanda güçlü silahlı kuvvet demektir. Silahlı kuvvetin büyüklüğü, diplomasideki en önemli kozdur.

Silahlı kuvvetin büyüklüğü ise genel olarak savunmaya ayırdığınız pay ile doğru orantılıdır. Bu pay, algılanan tehditlere göre belirlenir ancak kuşkusuz bir denge içinde olmalıdır. Dış politikada başarı için silahlı kuvvetlere anormal pay verip, içeride ekonomik-sosyal dengeyi bozamazsınız.

Bu nedenle, ülkelerin dış politikasını anlamak için bakacağımız en önemli verilerden biri, o ülkenin savunmasına ayırdığı paydır.

Artık esas meseleye gelebiliriz…

OBAMA DÖNEMİ SAVUNMA HARCAMALARI

Stokholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü’nün verilerine göre Obama dönemi ABD’nin savunma harcamaları yıllara göre şöyle gerçekleşti.

2009’da 668 milyar $
2010’da 698 milyar $
2011’de 711 milyar $
2012’de 685 milyar $
2013’te 640 milyar $

Henüz tamamlanmayan 2014 harcamasının da 590 milyar dolar civarında olduğu sanılıyor.

Dikkat edilirse, ABD’nin Asya-Pasifik merkezli güvenlik doktrini ilan etmesi ve Ortadoğu’daki çıkarlarını taşeronlarına devrederek bu bölgeden ayrılmaya başlamasıyla birlikte ABD Savunma Bakanlığı Pentagon’un bütçesi düşmeye başlamıştır.

Öyle ki, bu yılın Mart ayında, 2015 yılı için planlanan savunma bütçesi 496 milyar dolardı.

Yani savunma bütçesi, dört yılda 711 milyar dolardan, 496 milyar dolara düşüyordu. Bu da yaklaşık yüzde 30’luk bir kesinti demek.

Kuşkusuz bu ABD yönetimi için bir tercih değil, zorunluluktu. 2008 ekonomik krizi, “ulus inşası” esaslı büyük savaşlara artık geçit vermiyordu. Zaten Obama da bu zorunlu değişikliğin uygulayıcısı olarak seçilmişti.

2015 BÜTÇESİ YÜZDE 18 ARTTI

Fakat durumun değiştiği anlaşılıyor. Nedenlerine geçmeden önce somut rakamlara bakalım:

ABD Temsilciler Meclisi, önceki gün 2015 yılı savunma bütçesini 119’a karşı 300 oyla onayladı. Buna göre ABD’nin önümüzdeki yılki savunma bütçesi, 496 milyar dolar yerine 585 milyar dolar olacak!

Devam edelim: Onaylanan tasarıya göre bu bütçenin 521 milyar doları ABD ordusu için. 64 milyar dolar ise Afganistan ve Irak-Suriye operasyonları için!

Ayrıntılı tasarıya göre IŞİD’e karşı hava saldırılarına 5 milyar dolar ve eğit-donat için de 1,6 milyar dolar ayrılıyor!

Sonuç olarak 9 ay önce, 2015 yılı savunma bütçesi için öngörülen miktar 496 milyar dolar iken, bu rakam ABD’nin IŞİD stratejisi sonrası yüzde 18 artarak 585 milyar dolara çıkmış oldu!

TAKTİK ATAK, STRATEJİK GERİLEMEYİ ÖNLEMEZ

Bu artış, belli bir mantık içerisinde ancak şu iki nedenle açıklanabilir:

1) ABD, eskisi oranında olmasa da, yeniden Ortadoğu’ya müdahale edecek. (Her halükarda ABD’nin savaş bütçesi, büyük savaş yürütmediği 2001 öncesinden daha büyüktür!)

2) ABD ekonomisinde, Ortadoğu’ya kısmi dönüşünü zorlayacak oranda bir düzelme gerçekleşti. Yani 2014 ekonomisi, 2008’e göre daha iyidir. (Ancak savunma payının ekonomiye göre orantısız artması, yine de iç çarpışma demektir!)

Bu iki önemli veriyi hesaba katmadan gerçekçi bir analiz yapamayız. Ancak analizin gerçekçiliği sadece ABD’nin verilerine değil, ABD de dahil, bölgeye etki eden tüm faktörlerin verilerinin toplamına bağlıdır.

O toplama baktığımızda şu gerçeği yeniden ve yeniden görürüz: ABD, ekonomisindeki kısmi düzelmeye rağmen güç kaybı içindedir ve stratejik olarak gerilemektedir. Kendisi güç kaybı yaşarken, Çin başta olmak üzere en önemli rakipleri güç toplamaktadır.

En büyük ordu ve savunma bütçesi hâla ABD’dedir ama Avrasya-ŞİÖ-BRICS ülkeleri makası hızla kapatmaktadır.

Yani ABD stratejik savunmada taktik atak yapmaktadır ve bu da sadece sonucu uzatabilecektir!

Mehmet Ali Güller
Aydınlık Gazetesi
8 Aralık 2014

Reklamlar
  1. Yorum bırakın

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: